Thursday, 23 December 2021

मन हळवे झाले.. Thunder


*शीर्षक--ऋणानुबंध* 


तुला ठेवूनी एकट्याला

गेले बाहेरगावी फिरायला 

तुझी माझी दोस्ती आगळी 

करमत नसे एकमेकाला... 


आले कामावरुनी परत

लाडीगोडी लावशी किती

दारी उभे राहून त्या समयी

मी न दिसता दाटे मनी भीती..



ग्लुको बिस्कीट दिसता 

खुश होऊनी येशी धावत

घोटाळीशी पायापाशी 

मिळे मग तुज खास दावत..


घरात सारे चिडवून म्हणती

लाडका बेटा तुच रे माझा

काहीतरी ऋणानुबंध खरा

असे थंडर तुझा नी माझा..


आज परतीच्या वाटेवर

झाले  कातर हळवे मन

कणकणात तू च दिसशी 

ठेवोत नावे‌ कितीही जन.. 


आठ दिसांनी चालले परत 

मनात दाटे तुझीच आठवण

नसशील तू शेपटी हलवित

संपले का रे सारे  आपले ऋण?

अर्चना कुलकर्णी...

22/12/2021



Wednesday, 15 December 2021

दिवस नाहीत हे फिरायचे...

 दिवस नाहीत हे फिरायचे 


दिवस नाहीत हे फिरायचे ,

उगाच इथे तिथे हिंडायचे......


रस्त्यात भटकत रहाणे,

वाटतं तुम्हीच शहाणे ,

कोपऱ्यावर उगाच जमायचे 

दिवस नाहीत हे फिरायचे ,

उगाच इथे तिथे हिंडायचे......


लावावा नीट तो मास्क 

कठीण जगण्याचा टास्क,

श्वासात ऑक्सिजन भरायचा 

दिवस नाहीत हे फिरायचे ,

उगाच इथे तिथे हिंडायचे........


भोगावी फिरण्याची फळे ,

भोवताली मृत्यूचे जाळे,

स्वतःला का आजारी करायचे?

दिवस नाहीत हे फिरायचे ,

उगाच इथे तिथे हिंडायचे........


घाबरवी बाहेरची वाट,

मिटावे घट्ट ते ओठ

घरातल्या घरात चालायचे 

दिवस नाहीत हे फिरायचे ,

उगाच इथे तिथे हिंडायचे........


अर्चना कुलकर्णी.....

Wednesday, 8 September 2021

झूल

 झूल....

ती झाली तेंव्हा फक्त आई आनंदली

दीड वर्षात पाठीवर बाळी आली

मानात ताईपणाची रुजवाण झाली

तिच्यावर समजूतदारपणाची झूल पांघरली

पाठी अजून दोन भाऊ आले

ताई म्हणून ती मिरवत राहिली

समजूतदारपा बाणवत राहिली

तरी ही अभ्यासात चमकत राहिली

भावा बहिणींच्या मित्रांची ताई बनली

हट्ट करणे, हसून बोलणे विसरून गेली

साऱ्यांच्या चुका समजून घेतं राहिली

अचानक शाळा सोडून द्यायला लागली

अन कामाला लागली

मन बंड करे,

झूल द्यावी फेकून म्हणे,

पण काही दिवस सहन कर असे देखील म्हणे.....

सुरु झाला आता घरी लग्नाचा बाजार

बाबांना दिसत होता फक्त व्यवहार

पहिले स्थळ आले,

आला त्यांचा ही होकार

पटत होता साऱ्यांना हा व्यवहार,

सुशिक्षित होते घराणे

छान राहणे, बोलणे

तिने ही मग स्वप्ने बघण्यास केली सुरुवात

धाकटी सून होणार,

समजूतदारपणातून आता सुटका होणार

अजून काय हवे तिच्या मनाला?

लग्नातच आई कानात कुजबुजली

सून म्हणून जाते आहेस समजुतीने वाग

सासू च्या होत्या अपेक्षा फार

साऱ्यांचे करत साजरे करावे सणवार

नवरा तरी घेईल समजून

अपेक्षा आता फक्त तेवढीच होती,

धाकटा म्हणून तो लाडवलेला

बायको मिळाली हक्काची

तिलाच मर्जिप्रमाणे नाचवू लागला,

पुनः तीच झूल पांघरुन

नवा चेहरा उभा राहिला,

मुले, बाळे, पाहुणा रावळा

साऱ्यांचे तो चेहरा करत राहिला.....

हट्टी मनाला विझवत गेला....

स्वतः चे अस्तित्व विसरत गेला,

समजूतदारपणाची झूल मिरवत राहिला.....



अर्चना कुलकर्णी...

Thursday, 19 August 2021

आप्पा

 आप्पा....

आप्पा,

असे काय झाले?

काल बोलणारा, फिरणारा माणूस

आज असा कोमात जावा?

स्वतः ला जपून राहणारे,

सर्वांची काळजी घेणारे,

करारी पण हसमुख चेहरा

आज म्लान का व्हावा?

चार दिवस असेच सरले

नाकातोंडात गर्दी नळ्यांची

घालमेल आमच्या जीवाची

आज सकाळी वेगळेच घडले

हाकेने माझ्या तुम्ही डोळे उघडले

नजरेत दिसली चमक ओळखीची

परि शक्ती नसे बोलण्याची

भाषा सुरु झाली खुणेची

खूणवावे तुम्ही काही,

समजून मी उत्तर देई

व्हाल बरे तुम्ही आता

समजूत घातली मी जेंव्हा

मान हलवून दिलात नकार

जाणवत होते तुम्हा सारे,

मालवताना कुडी जीवाची

आई ची तुम्हास काळजी,

हातात घेऊन माझा हात

सांगून गेलात नजरेत

न बोलताच दिले वचन,

घेतले तुम्ही ही समजून

तगमग थांबली जीवाची!


अर्चना कुलकर्णी....

लेखणी

 लेखणी...

मनातील भाव भावना

लिहून दुसऱ्यास पोचवी

ती असते लेखणी!


लेखकाची लेखणी

कधी शब्दांतून हसते 

कधी लिहिताना रडते

कधी गोंधळून जाते 

तर कधी होते रहस्यमय!


कवीची लेखणी

शब्दांसवे लाजते,

रम्य स्वप्नी नेते,

कधी अर्थासोबत

लपाछपी खेळते!


संतांची लेखणी

अध्यात्मिक असते

मधुर, रसाळ भाषेत

जीवनज्ञान देते!


माझी लेखणी

माझी सखी, सोबतीण 

आहे अगदी साधी

मनातले लिहितानासुद्धा

मध्येच घाबरणारी,

मोठ्या शब्दांचे भार

न पेलणारी,

सोपेच शब्द पुनः पुनः लिहिणारी

आठवणीत रमणारी,

पत्र लिहायला आवडणारी...


शिकतेय आता

स्वतः च्या प्रतिमेतून

बाहेर येऊन

कविसारखी स्वप्ने पहात

नवीन प्रतिभा

येईल का?ते शोधणारी.....


अर्चना कुलकर्णी....

Wednesday, 4 August 2021

स्वरचित शायरी

 ख्वाब...

ख्वाब बचपन में रंगीन हुआ करते थे

जवानी में वही हसीन हो गये,

बुढापा आते ही धुंधले से हो गये!

अर्चना...      

मौसम....


बिन मौसम कि बारिश,

सब जगह खुशियाँ छायी

पर

मेरे आँखोमें नमी सी छोड गयी!


अर्चना.

Thursday, 29 July 2021

चारोळ्या 2021

 *दिवस हे इवल्याशा*

*पाखराप्रमाणे असतात,*

*येतात आणि भुर्रकन उडून जातात,*

*परंतु मागे ठेवतात*

*आठवणींची पिसे*

*काही काळी,काही पांढरी*

*काही मऊ,काही खरबरीत*

*आपण जमेल तेवढी उचलायची*

*व त्यांना घेऊन* 

*बनवायची एक सुंदर चटई,*

*आयुष्याच्या संध्याकाळी*

*निवांत क्षणी ...




आस लागे जीवा विठूमाऊलीची

मनातच चलते वाट पंढरीची

साथ आहे साऱ्या वारकऱ्यांची

होईल कधी पूरी  इच्छा तव दर्शनाची?


अर्चना कुलकर्णी...



आप्पा....

 आप्पा....

आप्पा,

असे काय झाले?

काल बोलणारा, फिरणारा माणूस

आज असा कोमात जावा?

स्वतः ला जपून राहणारे,

सर्वांची काळजी घेणारे,

करारी पण हसमुख चेहरा

आज म्लान का व्हावा?

चार दिवस असेच सरले

नाकातोंडात गर्दी नळ्यांची

घालमेल आमच्या जीवाची

आज सकाळी वेगळेच घडले

हाकेने माझ्या तुम्ही डोळे उघडले

नजरेत दिसली चमक ओळखीची

परि शक्ती नसे बोलण्याची

भाषा सुरु झाली खुणेची

खूणवावे तुम्ही काही,

समजून मी उत्तर देई

व्हाल बरे तुम्ही आता

समजूत घातली मी जेंव्हा

मान हलवून दिलात नकार

जाणवत होते तुम्हा सारे,

मालवताना कुडी जीवाची

आई ची तुम्हास काळजी,

हातात घेऊन माझा हात

सांगून गेलात नजरेत

न बोलताच दिले वचन,

घेतले तुम्ही ही समजून

तगमग थांबली जीवाची!


अर्चना कुलकर्णी....

Tuesday, 13 July 2021

चित्राचारोळी


 आनंदी....

फिरावे वाऱ्यासवे स्वछंदी 

रहावे मुलांसम आनंदी

चढू नये कधी यशाची धुंदी

सुखावे मन आत्मानंदी!




*******-**

चित्रचारोळी 

निरागस बालपण 

खेळे साबणाचे फुगे

रंगुनी त्यामध्ये जात 

सप्तरंगी स्वप्नी जगे!

अर्चना  कुलकर्णी...


अर्चना कुलकर्णी...

Sunday, 11 July 2021

देखल्या देवा...

 देखल्या देवा दंडवत......


खोट्याच्या दुनियेत

नेहमीच चाले

देखल्या देवा दंडवत!

असे मनी मी बोलें....


मी आहे स्पष्टवक्ती

मी नाही हो करत असले काही

तेवढ्यात दिसल्या सासूबाई

*अहो आई* म्हणत

केला की नमस्कार

लोकांसमोर  दिला थोडा मान

हा च की देखल्या देवा दंडवत!


आपले बरोबर असताना

का तुकवावी मान?

बॉस समोर मात्र

चुकीच्या गोष्टींना,

हो तुमचे बरोबर

म्हणत केलाच की

देखल्या देवा.....


चुकीचे वागली,

उगाच च भांडली

स्वतः च रुसून बसली

मैत्रीण हो माझी

केला तिला कॉल

माझे च घोडे अडले,थोडीशी रडली

झाले गेले विसरून पुन्हा लागू बोलू

देखल्या देवा घातला दंडवत!


येता  पालिकेची निवडणूक

येतील सारे हात जोडत

( देखल्या देवा आहे माहित )

मी आहे पक्के ठरवित

सांगेन रस्ता, कचरा सारे दुर्दैशेत

करा आहे सारे नीट

मग च मिळेल मत

खरेच जेव्हा आले दारीं,

सोबत ची पाहून जत्रा सारी,

मी म्हटले, हो सर्व  कार्याची

तुमच्यावर जबाबदारी

पेलताय तुम्ही खरोखरी

विजय तुमचाच ह्याची निश्चिती

(देखल्या देवा ह्याहून वेगळे काय?)

त्यांनी ही हसून म्हटले,

कुलकर्णी ताई, तुमच्या सारख्यामुळे

सांभाळली जाते जबाबदारी 😄



आले माझे च माझ्या लक्षात,

आज वर कित्येकांना केले

देखल्या देवा दंडवत....



अर्चना कुलकर्णी.

Pravas


             कधीचं ठरवलं होतं मी की माझ्या पहील्या विमान प्रवासाबद्दल लिहीन म्हणुन आज मुहुर्त उगवला 

               29 वर्षापूर्वी परदेशी प्रवास सगळ्यांनाच एक अप्रुप असायचं तेव्हा आजच्यासारखे खुपजण जात नसत परदेशात . त्यात मी एकटी जाणार ते पण जपानला म्हंटल्यावर आईबाबांच्या पोटात गोळाच आला होता कारण कधीच मला एकटीला त्यांनी कुठे पाठवलं नव्हतं . लग्नानंतर काही इलाज नव्हता . नितीन आधीच गेला होता . मला त्याने सगळं समजावुन सांगितलं होतं एअर पोर्टवर गेल्यापासुन विमानात बसेपर्यंत काय काय असतं ते . आणि तिथे उतरल्यावरपण काय असेल ते . मी जमेल तेवढं सगळं लक्षात ठेवलं होतं . आणि पॅकींग करत होते. जसे जसे जाण्याचे दिवस जवळ येत होते तशी एक अनामिक हुरहुर वाटत होती . एकीकडे नितीन भेटणार हा आनंद, कसं असेल टोकीयो ? ही उत्सुकता , आईबाबा सगळेच किमान ८/९ महीने तरी भेटणार नाही याचे दु:ख सगळंच एकत्र झालं होतं आणि मी भरारी घेण्यासाठी जय्यत तयारी करत होते. 

                डिसेंबरचाच महिना होता . ४ डिसेंबर उजाडली रात्री नऊचे माझे फ्लाईट होते तीन तास आधी एअर पोर्टला पोहोचायला हवे असे नितीनने सांगितले होते त्याप्रमाणे पोहोचलो. सगळ्यांचा निरोप घेउन मी चेकइन काउंटरकडे वळाले विंडो सिटसाठी त्यांना विनंती केली ती त्यांनी लगेच मान्य केली .formalities पार पडल्या बोर्डींग पास हातात आला किती वेळ तरी मी तो पहात होते मग सिक्युरिटी चेकइन करुन मी गेट शोधायला निघाले सगळ्या पाट्या बघत बघत गेटजवळ येउन पोहोचले . आता विमानात बसल्यावर कसं वाटेल याचे विचार मनात यायला लागले . बस लागते तसं विमान पण लागतं का असा एक प्रश्न पण मध्येच डोकावुन गेला एकुणच थोडी भांबावले होते मी अशातच बोर्डींग सुरु झाल्याची announcement झाली मी माझी पर्स छोटी बॅग सावरत उठले आणि गेटमधुन आत गेले माझ्या पहील्या वहील्या विमान प्रवासासाठी.

               मला विंडोसीट मिळाले होते . स्वत:भोवती बेल्ट बांधणे आणि सुरक्षतिततेच्या सगळ्या सुचना लक्षपूर्वक ऐकत होते . विमान झेपावण्यासाठी हळुहळु पुढे सरकत होतं मग थांबुन एकदम वेगात ते आकाशात झेपावण्यासाठी जसे निघाले तशी छातीतली धडधडपण तितक्याच वेगाने वाढली कानाला दडे बसले . थोड्यावेळाने विमानाबरोबरच मी पण शांत झाले. आता माझं बाहेर लक्ष गेलं चांदणं इतकं जवळुन कधीच पाहीलं नसल्याने त्यात मी हरवुन गेले होते मग हळुच ढगाआडुन चांदोबाने पण डोकावुन पाहीलं केवढा मोठ्ठा दिसत होता तो त्यावेळी मी एक लहान मुलगीच झाले होते कित्ती नवल वाटत होतं सगळ्याचं . ते ढगांचे पुंजके अगदी कापुस पिंजुन ठेवल्यासारखेच भासत होते. मग मात्र नंतर हे सगळं दिसेनासे झाले . भुकेची जाणीव होतच होती की हवाई सुंदरीने जेवण पुढे आणुन ठेवलं . जेवण झालं . दिवसभराच्या धावपळीने खरेतर खुप थकले होते पण निद्रादेवी काही केल्या प्रसन्न होईना . शेवटी तशीच डोळे मिटुन बसले . सकाळची चाहुल लागायला लागली होती म्हणुन शटर वर करुन बाहेर पाहीलं तर पहातच रहावं असं वाटलं रात्रीचा काळा कापुस आता तांबुस झाला होता सगळीकडे जणु गुलाल उधळावा असाच रंग दिसत होता खुप फ्रेश वाटलं दिवसभराचा थकवा , जागरण सगळं विसरले . Announcement झाली थोड्याच वेळात टोकीयोच्या नरीता  एअरपोर्टवर लॅंड होणार असल्याची आणि माझं धाबं दणांणलं . मला तिथे रिसिव करायला कुणीतरी येईल हे नितिनने सांगितलं होतं पण कुणी आलंच नाही तर ? या आणि अशा अनेक प्रश्नांनी मला घाबरवायला सुरवात केली होती . या गोंधळात मी कधी खाली आले हे कळालेच नाही . विमानातुन बाहेर आले एअर पोर्ट फार सुंदर होतं मी बेल्टजवळ पोहोचण्या आधीच माझं लगेज बेल्टवर आलं होतं . ते घेऊन मी बाहेर पडत असतांनाच नितीनच्या शिपच्या नावाचा बोर्ड मी पाहीला आणि जीव भांड्यात पडला तो एजंट मलाच घ्यायला आला होता . त्याला english येत नव्हतं आणि मला जपानी त्यामुळे बोलणं काहीच नव्हतं मी फक्तं त्याला फाॅलो करत होते . त्याने मला बसमध्ये बसवुन दिले आणि मला फक्त स्टेशनला जायचे आहे एवढेच कळाले . भांड्यात पडलेला जीव पुन्हा उडी मारुन वर आला. बस ड्रायव्हरने रेल्वेस्टेशनवर त्याला सांगितल्याप्रमाणे उतरवले पण मी उतरण्यापूर्वी तिथे मला घ्यायला दुसरा एजंट आला होता आणि त्याला थोडंस english बोलता येत होतं . मी धाडस करुन त्याला विचारलं where is ship ?where is my husband ? त्याने सांगितलं की शिप शिमिझुला आहे आणि तुम्हाला तिकडे जायचे आहे . असं म्हणुन त्याने सगळ्या स्टेशनची नावं असलेला कागद माझ्या हातात ठेवला . त्यात ईंग्लिश आणि जपानी मध्ये नावं लिहीलेली होती . तेव्हा बुलेट ट्रेन नविनच सुरु झाली होती . त्याने मला ट्रेनमध्ये बसवुन दिले आणि हे पण सांगितले की ट्रेन स्टेशनवर फक्त एकच मिनिट थांबते तेवढ्याच वेळात सामान घेउन उतरावे लागणार होते . पुन्हा टेन्शन . मी भारताबाहेर आले आहे याचा आनंद वगैरे काय असतो तो अजुन पर्यंत मला मिळाला नव्हता आणि नितीन भेटेपर्यंत तो मिळणारही नव्हता . ट्रेन खुप छान होती स्वच्छ होती . स्टेशनची नावं डिसप्ले होत होती पण त्यांच्या भाषेत आता काय असा प्रश्न पडलेला असतानांच एक आयडीया सुचली जपानी अक्षरं चित्रासारखीच असतात तसं बघायचं ठरवंलं आणि शिमिझु कसं लिहीलं आहे हे निरखुन पाहु लागले तसं अक्षर डिसप्ले झालं की उठायचं असं मनाशी ठरवलं . फ्रेश होण्यासाठी बाथरुम मध्ये गेले पण पाण्याचा पत्ता नाही म्हंटलं इथेही प्राॅब्लेम दिसतोय चुकुन नळाखालुन हात गेला तर चक्क पाणी आलं खुप मज्जा आली ४/५ वेळा असंच खेळत बसले मग स्टेशन आठवंलं बाहेर आले पुढचंच स्टेशन माझं होतं सगळं लगेज ढकलत दाराजवळ नेलं आणि ठरवलं की ट्रेन थांबली की सगळं खाली द्यायचं ढकलुन एक मिनिटात मी एवढच करु शकत होते. ट्रेन थांबली दार उघडलं आणि मी सामान ढकलणार तोच मला घ्यायला एजंट तिथे उभा होता त्याने सगळ लगेज घेतलं आणि निघाला तो पुढे मी मागे . तो खुप पुढे गेला मी मात्र मागेच राहीले कारण मला स्टेशनमधुन बाहेरच पडता येत नव्हतं सगळीकडे सेन्सर्स लावलेले पण एकाने मला तिकीट तिथे कसं स्कॅन करायचे ते दाखविले आणि मी बाहेर आले तोपर्यंत हा लगेज घेउन बराच पुढे आला होता मी त्याचा चेहेराही नीट पाहीला नव्हता . बाहेर आल्यावर जॅपनीज मध्ये एकाने मला गाडीत बसायला सांगितलं तशी खुणही केली मला वाटलं हाच आहे म्हणुन मी बसले आणि बसल्यावर चार पाच गाड्या सोडुन मला माझं लगेज दुसर्याच गाडीत ठेवलेलं दिसलं मी पटकन उतरले गाडीतुन आणि पळतच तिकडे गेले जिथे माझं लगेज होतं . दुपारचे दोन वाजले होते पण संध्याकाळ झाल्यासारखी वाटत होती . थंडी होती खुप . कार ने एक तासाचा प्रवास करुन मी पोर्टवर पोहोचले तेव्हा ३ वाजले हेते .  पण रात्र झाल्यासारखे वाटत होते . सकाळपासुन  बस , ट्रेन , कार असा प्रवास करत फायनली मी पोहेचले . मी जपान मध्ये पोहोचले ही जाणिव मला आता झाली होती मी जिंकले होते . नितीन  मला लांबुन दिसला आणि मनाच्या अंगणात मोर नाचायला लागले.............!!!❣️❣️❣️

©शिल्पा

#memories

Wednesday, 23 June 2021

कोष

कोश..

आई गेली म्हणोनी

झाले मज अतीव दुःख

गेले आपल्याच कोषात 

न बोलुनी साऱ्याशी

तुटू लागले सारे बंध

बिघडू लागले नातेसंबंध,

आठवले मग तिचेच बोल

कोष उपयुक्त सुरवंटाशी

ज्यातून फुलपाखरू घडे,

परि कोष मनाचा होतो एकांगी 

जो सदा आपणास छळे,

दुःख म्हणोनी केला जरी कोष 

दुःख च सदा ते आठवे

आठवोनि दुःखद क्षण

प्रकृती होतसे क्षीण

न होता उदास, बोलावे चार क्षण,

अत्यानंदे कोणी विणतो कोष 

कौतुक करून घेणे, लागतो छंद

जमवितो काही स्तुतीपाठक

कोषा तून त्या बाहेर पडता

जीवन भासे तया अर्थहीन,

उठले मी मग दुःख सारोनी

जगण्याची नवीन दिशा ठरवूनी.....



अर्चना कुलकर्णी....

Tuesday, 8 June 2021

राजा राणी

 चित्रकाव्य

चौसष्ट घरांची राजा अन राणी

सोबतीला आता न उरले कोणी,

उंट, घोडे, हत्ती,चपळ शिपाई

केली साऱ्यांनीच तुंबळ लढाई,

धारातीर्थी पडे राजाचे ते सैन्य 

राजा बसे घरी होऊन उदास,

अखेर राणी येई रणांगणात

अवतरे साक्षात रणरागिणी,

शत्रूची होई पळता भुई थोडी

करुनी दुसऱ्या वर चेक मेट

विजयश्री आणली तिने खेचून

वदे राजास, नको बसू उदास,

नव्या दमाने हो तयार जगण्यास!

जिद्दीने परत आणू वैभवास,

हार अन जित प्रथम असते 

आपल्या मनात अन आयुष्यात!


अर्चना कुलकर्णी....

Friday, 16 April 2021

जीवनगाणे

 जगणे व्हावे गाणे....


जगणे व्हावे गाणे

एखाद्या बालगीता प्रमाणे 

सोपे असते समजणे

अर्थ सरळ शब्दप्रमाणे


नको भीती नको दुःख

नको शब्दांचा खोटा अर्थ

बोबड्या शब्दातून खरे सुख

वाहतील वारे निःस्वार्थ 


गाता गाता कोणी भेटावे

आपले गाणे ऐकणारे

कधी हसावे, कधी रुसावे

कधी आपल्याला ऐकवणारे


चालता चालता व्हावा समूह

एकमेकांना सामावून घेऊन

समरसतेने पहावें गावून

त्यांचे गाणे, तुमचे गाणे


एकटा येतो माणूस

तरीही जोडतो माणूस

सहवासाविना अपूर्ण जीवन

हे च घ्यावे जाणून


जगणे व्हावे गाणे

साधे, सोपे बालगीतप्रमाणे....


अर्चना कुलकर्णी...

Wednesday, 14 April 2021

नसतेस घरी तू जेव्हा...

 नसतेस घरी तू जेव्हा....(नेट ची लाईन )


नसतेस घरी तू जेव्हा

जीव उदास, खिन्न होतो

आंतरजालाचे तुटती धागे

कायप्पा (व्हाट्सअप ) निपचित पडतो 


नाती सारी सुटून जावी

मन तसेच आक्रन्दू पाही

Smiley त जीव अडकून राही

बोलण्या शब्द ही ना येई!


फेसबुक चे उघडता पान

फ़ोटोज चा पत्ता नाही 

Like अन कंमेंट दिसत नाही

मन तिथे ही रमत नाही!


वाचण्यास घ्यावे काही

पुस्तकात नवीन नाही काही 

गाणी, सिनेमा तुजवर सारे काही

मन कोंडल्यागत होई!


बाहेर फिरावे म्हणता

मार्गदर्शक कोणी नाही

अवलंबून तुजवर राहता

डोक्यात आता काही नाही


तुजवाचून झाले मोठे

पण आता क्षण ही ना चैन पडे

तुजवाचून आता जन्मच सारा अडे

आगमने तुझिया मनी वाजती चौघडे!

अर्चना कुलकर्णी 

Tuesday, 30 March 2021

चित्र काव्य 29/03/2021

 आबा, हे मंदिर कसले?

असे जुने,पुराणे,पडके

शेजारी जीर्ण झाड बोडके

इथे येण्याचे का ठरवले?


अरे बाळा,आज हे मंदिर

झाले असेल जुने, पडके

कधी काळी होते रम्य देखणे

नाजूक सुंदर कोरीवकाम

होते आपल्या गावाचा मान

आपल्या घरास पूजेचा मान 

ह्या भोंवती मी खेळत होतो

फुले सुगंधी देवास देत होतो,

तारुण्याचे पंख फुटले

मी ही मग गाव सोडले

स्वार्थी दुनियेत

यशाची नशा चढली

अहंपणाची भाषा आली

त्यात सारी नाती विसरली 

आई बाबांची भेट विसरलो

मंदिराचे पवित्र्य विसरलो,

सरता तारुण्य,

जाग मला आली,

अहंपणाची धुंदी क्षणात ओसंरली,

तू जा माघारी,

आपल्या बाबांच्या शहरी,

माझी आता इथेच पथारी,

आकाशातील सूर्य

देईल मज साथ,

येईल उद्या पालवी

ह्या वठलेल्या वृक्षास,

किलबिल करत पक्षी येतील,

पुनः मंदिरास येईल झळाळी!


अर्चना कुलकर्णी.....

Thursday, 25 March 2021

आधी च उल्हास

 आधी च उल्हास


तिला होती फिरायची हौस

त्याला फक्त कामाचा सोस,

नेहमी म्हणे होईन जेव्हा निवृत्त

तेव्हा फिरू सारे अक्ष /रेखा वृत्त,

तारुण्याची वर्षे अशीच गेली 

हा हा म्हणता निवृत्ती आली,

डायबेटिस, ची गोळी लागली

पाठ, कंबर दुखू लागली,

तरीही ती जिद्दीला पेटली

कन्याकुमारी ची सहल ठरवली,

सासूला नणंद बघेन म्हणाली 

पैसे भरून सारी तयारी केली,

अन आली करोनाची स्वारी

आता बसा सारे आपल्या घरी

तो आला खुशीत

हसला हळूच मिशीत

म्हणणात ना आधीच उल्हास

त्यातच आला फाल्गुन मास!


अर्चना कुलकर्णी

हाक माझी ऐक ना

 हाक माझी ऐक ना......

निःशब्द आर्त हाक ती 

असंख्य संकट सभोवताली

दुःखाची काळी काजळी 

हुरहूर ती मनात दाटली,

नाही कोणी आता वाली

हाक मारण्या जीभ अडखळली

ती हाक माझी ऐक ना

सखा होऊनी ये श्रीकृष्णा

भेदुनी दुःखाची व्युह रचना

सोडवी मज मधुसूदना

करते पुनः पुनः याचना

मीरा तुझीच मी मनमोहना!



अर्चना कुलकर्णी..

Friday, 19 March 2021

चारोळी...1

 सकाळचे दृश्य न्यारे 

अन्नाकारित पक्षी घेतात भरारी

निघतात कामकरी

घेऊन सोबत न्याहारी!


********************-*--

मनात कल्लोळ विचारांचे

बंध त्यास भावभावनांचे

सुटले कधी ना कोडे विचारांचे

जीवन हे बंधन कोषाचे


अर्चना कुलकर्णी...

अर्चना कुलकर्णी...

Thursday, 11 March 2021

पुरुष

 पुरुष...

तू पुरुष आहेस,

पुरुषप्रधान संस्कृतीचा

नायक आहेस,

तुला रडण्याचा अधिकार नाही

तू कणखरच असायला हवे,

कठीण प्रसंगी

तू शांतच राहायला हवे

कारण हळवेपण तुला शोभत नाही

भाऊ, नवरा, बाप

तिन्ही नात्यात समजूतदार

तुलाच व्हायचे,

पण ते कोणा नाही समजायचे,

सरक्षणाची घेऊन जबाबदारी,

काही निर्णय घ्यायचे

कठोर हृदयी असे ऐकायचे,

खांद्यावर घेऊन ओझे

तू च तर ते वहायचे,

काही पुरुषांच्या चुकीच्या वागण्याने

तुला सतत सावध राहायचे.....


अर्चना कुलकर्णी...

Monday, 8 March 2021

तू कुटुंबप्रमुख

 तू....


जाणवली नाही ती

बिकट परिस्थिती,

सदैव खंबीर तू

म्हणून गंभीर तू,

स्वप्ने मोठी मुलांची

तू पुरी करायची,

ओझे खांद्यावरचे

त्यासाठी झटायचे,

तूच शिकवायचे

डोळ्यांनी हसायचे,

माया नजरेतली

करडेपणाखाली,

नेहमी लपलेली

मलाच समजली,

वरून फणस तू

आतून गोडवा तू,

आधारस्तंभ माझा

कुटुंबप्रमुखच तू!


अर्चना कुलकर्णी...

Friday, 19 February 2021

तू

 तू....


तू अशीच आहेस,

एकटी एकटी जगणारी ....

सर्वात असाताना देखील,

स्वतःच्या शोधात फिरणारी .....


तू अशीच आहेस,

खूप प्रेमाने बोलणारी

आपल्या सरळ वागण्याने ,

सर्वाना सहज आपलसं करणारी .....


तू अशीच आहेस ,

जीवनाच मर्म जाणणारी ..

साध्या मैत्रीच्या नात्यालाही,

आपला धर्म मानणारी ....


तू अशीच आहेस,

दुःखातही सदा हसणारी....

अन हसत हसता

नशिबाला लाजवणारी...


तू अशीच आहेस,

दुसऱ्यांना सतत प्रकाश वाटणारी ....

पण स्वतः मात्र,

काळोखात लपणारी....


तू अशीच आहेस,

सर्वांना भरभरून जेवायला वाढणारी

पण स्वतः मात्र

दर दोन दिवसाआड उपास करणारी...



तू अशीच आहेस,

सगळ्यांपासुन दुर दुर जाणारी .

जाताना मात्र सगळ्यांच्या मनात

घर  करुन रहणारी ........



अर्चना कुलकर्णी....

Wednesday, 10 February 2021

झंकार

 झंकार....

वय तुझं अल्लड

अन मन अगदी कोवळं

भिरभीरती नजर

अन हृदय अगदी सोवळं!


सहज भेट झाली आपली

पाहून तुला प्रीत जागी झाली

तू नाजूकपणे हसली

अन मी बाजी जिंकली!


गोष्टी ठरल्या आठ दिवसात

सर्वांच्या साक्षीने तू माझी झाली

भेटलो नाही कधी एकांतात

तरी माझ्या स्वप्नात तू रमली!


वाट पाहता  तुझी राणी 

ऐकु येई पैंजणांचा झंकार

बांगड्यांची किणकीण कानी

मन होई उगाच सैरभैर!


अर्चना कुलकर्णी.

Sunday, 31 January 2021

आप्पा

🙏🙏🙏🙏🙏

आप्पा आज तुमचा सहावा स्मृतिदिन  त्यानिमित्त तुम्हाला  भावपूर्ण श्रद्धांजली 🙏  "शर पंजरी भीष्म..'आप्पा "  बघता बघता 6 वर्षें  झाली व   आज .एकेक आठवणी ताज्या होत आहेत...हा ही  अनुभव आहे…  आप्पा ची एकेक आठवण आठवतेय..    आप्पाना  सर्व गोष्टींची आवड होती.वाचन, संगीत ऐकणे,नाटक-सिनेमा बघणे, फिरणे, योग व लिखाण  सर्व गोष्टींची आवड होती… . तब्येतीने  ही एकदम फिट होते. शेवटपर्यंत  डायबेटीस,बी पी बिल्कुल आसपास ही फिरकले नाही त्यांच्या. वयाच्या 70 पर्यंत तरी औषधे कधी ही घेतली नाहीत त्यांनी. आप्पा ना  संगीताची गोडी होती ,म्हणून  रेडिओ transistor सोबत  कॅसेट त्यांच्याकडे होत्या.... त्यांना फोटो काढण्याचे विलक्षण वेड होते.त्याकाळी कॅमेरा घेऊन आमचे आणि सर्व मित्रांचे फोटो काढून,विविध अल्बम तयार केले होते ...आज त्याच आठवणी त्यांच्यामुळेच सर्वांकडे आहेत. प्रत्येक प्रसंगाला पत्र किंवा ग्रीटिंग पाठवायचेच.... आज ही माझ्याकडे जपून ठेवली आहेत.असे रसिक वडील मिळणे हे भाग्य च. त्यांनी  जीवनाचे अनेक चढउतार अनुभवले , अनेक समस्यांना तोंड दिले… आप्पा आणि पुस्तके हे एक समीकरणच होते,वाचनालय हे  विरंगुळ्याचे साधन, कायम त्यांच्याकडे एक तरी पुस्तक वाचत असायचे. वाढदिवसाला, बक्षीस  म्हणून  पुस्तक असायचेच...वाचन,लिखाणाची गोडी त्यांनीच मला लावली..त्यात आईचा ही मोठा हात होता,.... रोजनिशी लिहिणे आवडती गोष्ट त्यांची..  लिखाण बरेच केले त्यातले एक नाटक, एक कथासंग्रह, हिंदू धर्म थोडक्यात, अशी काही पुस्तके प्रकाशित केली...

अभ्यास करणाऱ्या प्रत्येकाचे त्यांना कौतुक होते तसेच कोणतेही काम मनापासून करणारे त्यांच्या कौतुकास पात्र होत.. कधी लहान मोठा, श्रीमंत गरीब असा भेद न करता योग्य गोष्टीचे कौतुक करत... मित्रपरिवार मोठा होता..सर्वांशी बोलायला आवडत असे...

नवीन ठिकाणी फिरायला गेल्यावर, रात्री आपल्या रोजनीशीत तपशीलवार नोंद करून ठेवत....

डॉक्टरकडे जाणे त्यांना शिक्षा वाटे.. 

शेवटची एक दोन वर्षे काही ना काही कारणाने आजारी होत पण तरीही दवाखान्यात जायला तयार नसतं.....

शेवटी 15दिवस मात्र ICU मध्ये होते, आई म्हणे  "शरपंजरी भीष्म" असे झाले त्यांचे....कारण भीष्मदवादशी च्या दिवशी च ते आम्हाला सोडून गेले..

आयुष्यभर चांगले वागून शेवटी का असे व्हावे? असे प्रश्न निर्माण होतात..

ते अनुत्तरित च आहेत......🙏🙏

Thursday, 28 January 2021

मन मनास उमगत नाही

 मन मनास उमगत नाही....


मन माझे मला दिसत नाही

 पण ते कुठे ना कुठे जडवत राही,

क्षणोक्षणी भिरभीरत जाई

वाऱ्याहूनी चपळ पळत राही!


बालपण आठवता आठवता

पटकन वार्धक्यांच्या चिंतेत जायी

तारुण्याच्या आठवणीत जाता

मन मनाला उमगत नाही!


करू जाता कधी  प्रार्थना 

अपेक्षा करते हे वेडे मन

होते मग उगाच वंचना 

दुःखात बुडते ते हे मन!


जमिनीवर धावता धावता

नदीवर पोहायला जायी

विमानाने उडता उडता

मन मनास उमगत नाही!


अर्चना कुलकर्णी...

28/01/2021

Monday, 11 January 2021

पिंपळ पान

 पिंपळ पान


लालचुटुक रंगाचा

आला खूप बहर

निष्पर्ण पिंपळास

पान इवले बाकदार!


दिसामाजी बदलूनी रंग

लाल गुलाबी सोडुनी रंग

पोपटी ते गर्द हिरवा रंग

खुलवीतसे पिंपळाचे अंग!


रोज पाही मी त्यास निरखूनी

बाल्य सोडून येई यौवनी

सळसळ करत नाचे मनोमनी

जैसे की युवती गाती गाणी 


झाड वाढे माध्यान्हीस

वृक्ष उभा दिसें डेरेदार

सावली देवोनी पांथस्थस

शिकवी त्यास परोपकार!


कधी बसे तो ध्यानी

शिशिर ऋतूच्या सांयकाळी

होतसे का तो खिन्न मनी?

सुरु होत से पानगळी!


उचलोनी घेतो  कोणी

ते हिरवे पिंपळपान

वाटते त्याच  क्षणी

हाच का  प्रेमाचा मान?


अर्चना कुलकर्णी...


द्रोण रचना

पिंपळ पान


माझे पिंपळपान?

कुठे सापडेल 

ज्यात हे मन 

गुंतलेले,

प्रेमळ 

स्मृती

ती........


. अर्चना कुलकर्णी...


Friday, 8 January 2021

रोज च दूर जाशी

 रोजच जाशी दूर असा तू.....


मावळला दिनकर

पसरला अंधःकार

हरण्या तिमिर तो

येशी घेऊन प्रकाश!


मंद शीतल प्रकाश

 लावी वेड जनास 

प्रेमाची होई बरसात

हासे निंबोणीचे झाड!


चांदण्या फेर धरुनी

तुझ्या च संभोवती

आनंदाने लुकलूकती

दृश्य मनोहर गगनी!


पहाट होता पूर्व दिशी

भास्कर येई गगनी

रोजच दूर असा जाशी

मिटून जायी एक एक चांदणी!


रात्र होई प्रकाशी

वेड लावूनी अवनीशी

संबोधती तुज शशी 

परि रोज च तू दूर जाशी!


तव भेटीची सागरा ही असोशी!

चंदण्यात निघतो न्हाहोनी

त्यास कधी  तू विसरशी

फेसाळत तुज खुणावी!


कार्य तुझे ते अहोरात्र

शांततेत पूर्ण करिशी 

सर्वांस प्रेमे नादावूनी

रोज च तू दूर जाशी!

अर्चना कुलकर्णी.

Thursday, 7 January 2021

देखल्या देवा.,

 देखल्या देवा दंडवत......


खोट्याच्या दुनियेत

नेहमीच चाले

देखल्या देवा दंडवत!

असे मनी मी बोलें....


मी आहे स्पष्टवक्ती

मी नाही हो करत असले काही

तेवढ्यात दिसल्या सासूबाई

*अहो आई* म्हणत

केला की नमस्कार

लोकांसमोर  दिला थोडा मान

हा च की देखल्या देवा दंडवत!


आपले बरोबर असताना

का तुकवावी मान?

बॉस समोर मात्र

चुकीच्या गोष्टींना,

हो तुमचे बरोबर

म्हणत केलाच की

देखल्या देवा.....


चुकीचे वागली,

उगाच च भांडली

स्वतः च रुसून बसली

मैत्रीण हो माझी

केला तिला कॉल

माझे च घोडे अडले,थोडीशी रडली

झाले गेले विसरून पुन्हा लागू बोलू

देखल्या देवा घातला दंडवत!


येता  पालिकेची निवडणूक

येतील सारे हात जोडत

( देखल्या देवा आहे माहित )

मी आहे पक्के ठरवित

सांगेन रस्ता, कचरा सारे दुर्दैशेत

करा आहे सारे नीट

मग च मिळेल मत

खरेच जेव्हा आले दारीं,

सोबत ची पाहून जत्रा सारी,

मी म्हटले, हो सर्व  कार्याची

तुमच्यावर जबाबदारी

पेलताय तुम्ही खरोखरी

विजय तुमचाच ह्याची निश्चिती

(देखल्या देवा ह्याहून वेगळे काय?)

त्यांनी ही हसून म्हटले,

कुलकर्णी ताई, तुमच्या सारख्यामुळे

सांभाळली जाते जबाबदारी 😄



आले माझे च माझ्या लक्षात,

आज वर कित्येकांना केले

देखल्या देवा दंडवत....



अर्चना कुलकर्णी.

Monday, 4 January 2021

अपेक्षा

 ती....

आली जन्माला ती

असू दे मुलगी

पण गोरी आहे ना?

घरच्यांची अपेक्षा.....


पाठोपाठ भावंड आलं

सांभाळून घेईल ती त्याला

आई बोलली मनातलं

अपेक्षा डबल झाल्या....


अभ्यास, खेळ सर्वात हुशार,

घरकामात घेऊ नकोस माघार

आजी वदली तू च तर आधार

अपेक्षांचा होई गुणाकार


लग्न होऊन आली सासरी

नवऱ्याशी करू नकोस बरोबरी

घे तू  संसाराची जबाबदारी

अपेक्षा नाचती चौफेरी


मुलांच्या संगोपनाची जबाबदारी

निसर्गाने तिला च  दिली

तिने ही ती आनंदाने पेलली

स्वतः च्या अपेक्षा विसरली


आता ती वार्ध्यक्यात पोचली

सारी म्हणती सुखात जगली

सर्वांच्या अपेक्षाचे ओझं घेत जगली 

हे मात्र ती मनातच म्हणाली...



अर्चना कुलकर्णी...