Thursday, 21 December 2023

केळवण

 *कल्पतरू जागतिक साहित्य मंच*

*आयोजित भव्य राज्यस्तरीय उपक्रम काव्य लेखन*


*लग्न सोहळा विशेष उपक्रम*


*विषय:- केळवण*


 *उपक्रमासाठी रचना*

उत्साह मावशीचा


भाचीचे लग्न ठरले

मावशी फार आनंदली

केळवण तिने ठरवले,

मावशी आठवू लागली

काय आवडते राणीला?

करू तोच बेत पंगतीला,

भेळ पुरी, पाणी पुरी

की करावे रगडा पॅटिस?

नको बाई असले काही 

सारे बोलतील काहिबाही,

पिझ्झा, बर्गर जरी आवडे तिला

त्यात केळवणाचा थाट कुठला?

पंजाबी जेवण होईल जहाल 

चायनीजचा तर नको विचार 

करू या जेवण मराठमोळ

वरण, भात, लोणकढी तूप

पुरी अन बटाट्याची भाजी

तळू या थोडी कांदा भजी

आणि करू या मटार करंजी,

बिरड्याची उसळ अन

मसालेभात होईल मेनू खास

गोडमध्ये गाजरहलवा

खुलून दिसेल छान

पुरणपोळीला ही देवू

ताटामध्ये पहिला मान

चटणी, कोशिंबीर, मेतकूट

सांभाळतील डावी बाजू

विविध रंगानी,पदार्थांनी

 केळवणाचे ताट लागले सजू,

सभोवती फुलांपानांची रांगोळी

मण्यांची महिरप ती ही मांडली,

उदबत्तीचा पसरे सुवास

प्रसन्न हसून राणी घेई घास!

मावशीने केले भाचीचे औक्षण 

मनासारखे झाले केळवण!


अर्चना कुलकर्णी, नाशिक.

Sunday, 5 November 2023

जन्म..

 श्वास, जन्म, भास,आभास

(शब्दसमूहावरून काव्य )

अचानकच काय होतंय?

का होत आहेत भास?

अजून कोणी माझ्यासोबत

घेत आहे भरून श्वास!


जाणीव नवागताची

की सारे आभास?

होईल पूर्ती स्वप्नांची

सत्य होऊ दे सारे भास!


वाट पाहते तिच्या जन्माची

उजळेल रात्र चांदण्यांची

हाक माझ्या आईपणाची

करू तयारी स्वागताची!


अर्चना कुलकर्णी.

ध्रुव बाळ (मुक्तछंद )

 ध्रुव...

सूर्यवंशी असे राजा

एक उत्तानपाद

सुरुची अन सुनीती

दोन भार्यांचा तो नाथ!

सुरुची असे पट्टराणी

सुनीतीला ना पुसे कुणी,

सुरुचीपुत्र नाम उत्तम

खेळे राजासवे दिनरात,

सुनीती चा पुत्र ध्रुव

दिसे तो बहू सुंदर!

अचानक तया वाटे

राजाच्या अंकी बसावे,

जावून बसता ध्रुव

राजाच्याही मनी

वात्सल्य दाटे फार

खेळे दोघांसवे प्रेमे

आली सुरुची धावत

म्हणे ध्रुवास ढकलत

तू बसू नको इथे मांडीवरी

येऊ नको राजगृही...

ध्रुवास दुःख झाले फार

जाई मातेकडे सत्वर,

का असे ग मला ना जागा

राजाच्या घरात?

अशी जागा दे मजसी 

जिथे असे मला स्थिर स्थान,

सुनीतीकडे नव्हते उत्तर

चाललो मी वनात

शोधतो अशा स्थानास

वदे ध्रुव मातेस,

सुकुमार बाळ ते निघाले

चाले घनदाट जंगलात

पाहुनी बालकास,

देवर्षी नारद गहिवरले,

ॐ नमो वासुदेवाय

गुरुमंत्र त्यास दिधला,

ध्रुवाने केले घोर तप

श्रीविष्णू होती प्रसन्न,

काय हवे तुजला सांग,

"स्थान असे द्या मजसी

जिथून जा कोणी ना म्हणे

स्थिर राहण्याचे द्यावे वरदान"

श्रीविष्णूच्या आशिषाने

ध्रुवास मिळाले स्थान उत्तरेस,

असे त्याचे ते अढळपद

सप्तर्षीदेखील घालती फेरे.

देवाप्रति भक्ती,अचल विश्वास

दावतसे ध्रुव जगतास!



अर्चना कुलकर्णी..

Friday, 27 October 2023

चांदण्यांच्या ज्योती

 आज असे दिवाळी

लाविते पणत्या दारी 

आकाशकंदील सजविला 

उजेड पडे घरी दारी 

दिव्यांची केली रोषणाई

रांगोळीची सुंदर उधळण 

 स्नानास सुगंधी उट्टन

फराळाचा सुगंधी वास

नवीन कपड्यांचा उत्साह

साजरा होई दिपोस्तव 

चंद्राने घेतली आज सुट्टी 

पृथ्वी वरून दिसती 

चांदण्याच्या पणातीत

 लाविल्या चंद्रज्योती!




(सर्वांना कोजागिरीला चांदण्या सुरेख भासतात मला मात्र लक्ष्मीपूजन दिवशी )


अर्चना कुलकर्णी

कोजागिरी

 पौर्णिमा आज कोजागिरी

मिळूनी सारे करू साजरी,

शीतल चंद्रकिरण पिऊनी

केशरी मसाला दूध प्राशुनी,

खेळ, गप्पासवे जागरणे

पहावे चंद्राचे रूप देखणे,

नात्यात विश्वासाचा गोडवा

जगण्याचा सोहळा व्हावा!


अर्चना कुलकर्णी

28/10/2023

Wednesday, 25 October 2023

चारोळ्या

 नवरात्र चारोळी 

नवरात्रीचा उत्सव सृजनाचा

जागर हो तो स्त्रीशक्तीचा

आदर त्या मातृभक्तीचा

आशिष लाभो नवदुर्गेचा.....



आदिमाया शक्ती तुझी

सर्वत्र पसरलेली

मांगल्याने भारलेली

कोषाकोशातून दडलेली

****

तुज पंख दिले देवाने

घे तू गगनभरारी

लाव जिद्द पणाला

कर आकाशाची वारी 



झाली वरुणकृपा 

येती सरींवर सरी

चिंब होती वृक्षवेली

बहरली सृष्टी सारी!


आज आहे पिठोरी 

आपला मातृदिन 

मुलांना देवून वाण 

करू साजरा सण 

गोडधोड खाऊन 

करू मातेला वंदन!


अर्चना कुलकर्णी



प्राजक्त फुलाचे शिवलिंग 

करू मनोभावे पूजन 

शिवमंदिरी दुग्धाभिषेक 

जटाधारी देई समाधान!



चारोळी 


गेले असता पंढरपुरी 

दिसला मज श्रीहरी 

मूर्ती गोमटी गोजिरी 

उभा होता विटेवरी 




Wednesday, 20 September 2023

माझी खाबुगिरी


 माझी खाबुगिरी...

खाण्यासाठी जन्म आपुला . मला तर देवाने पृथ्वीवर विविध पदार्थांचा आस्वाद घ्यायलाच पाठवले आहे. भरपूर खा आणि मस्त रहा हेच आपल्या जीवनाचे ब्रीद वाक्य आहे. ज्या प्रदेशात जाईन तिथले पदार्थ खायचे, करून बघायचे आणि इतरांना खायला घालायचे असा शौक आहे. गुजरातचा ढोकळा, हांडवो, मुठिया, तामिळनाडू चे इडली, डोसे, उत्तपे,कर्नाटकाचा बिसिबिल्ले, केरळचा मलबार पराठा व कुर्मा, राजस्थानचा दाल, बाटी, चुरमा, पंजाबचे सरसो का साग, माँ की दाल तसेच इटालियन पिझ्झा, पास्ता, चायनीज नूडल्स, मन्चुरिअन घरी इतक्या वेळेस होतात की ते आमच्या घरचे झाले आहेत. दोन्ही मुलांनादेखील तीच आवड आहे. ती माझ्यापेक्षा दोन पावले पुढेच आहेत, मी फक्त शाकाहारी तर मुले मिश्राहारी. आता मुलांकडे कॅनडाला तीन महिने होते तेंव्हा घरी मी भारतीय पदार्थ करायचे तर बाहेर जावू तेंव्हा विविध देशातील खायचे असे मुलांनीच ठरवले. मग काय माझी अगदी मज्जा.

अनेक देशातील लोकं तिथे राहतात त्यामुळे वेगवेगळी खाद्यसंस्कृती आलीच.

कॅनडाची प्रसिद्ध डिश म्हणजे पुट्टीन...बटाट्याच्या चिप्स (फ्रेंच फ्राईस )त्यावर चीज कर्ड त्यावर पाहिजे तर चिल्ली सॉस . छान वाटले.

इथे आठवडाभर कामाच्या वेळेस ब्रेकफास्ट म्हणून क्रॉसो, बेगल, सलाड किंवा सँडविच खाल्ले जाते.

कॉफी इथे खूप प्याली जाते, टिम हॉरटन इथला ब्रँड,प्रत्येक कोपऱ्याला असतेच.काही कॅफे अगदी २४ तास सुरू ती.काळी कॉफी जास्त प्रिय. स्टार बक्स किंवा इतरही बरीच कॉफी ची दुकाने दिसतात. हल्ली चहा प्रेमीकरिता मसाला चहा देखील दिसतो.

माझा धाकटा लेक हेड बेकर आहे, त्याच्या 16 विविध प्रकारचे ब्रेड बनतात. तिथे ब्रेकफास्ट ला आम्ही गेलो. राय अक्रोड ब्रेड मध्ये केलेले पालक सँडविच,बेक्ड पोटॅटो बाउल,(चीज घालून ), बटर क्रोसॉ, scone खाल्ले.


मेक्सिकन ,जापनीज ,चायनीज ,

 थायी ,कोरियन,इथिओपियन, जोरजियन, युक्रेनियन आणि अर्थातच इंडियन अश्या जिभेचे चोचले पुरवणारे खाद्यपदार्थ इकडे मिळतात.

मेक्सिकन खाद्यपदार्थ बरेचसे आपल्या भारतीय पदार्थाशी नाते जोडतात.

बाउल मध्ये खाली भात (बासील घालून जीरा राईस ) त्यावर बेक्ड बीन्स ची भाजी ,त्यावर टोमॅटो कांदा,सिमला मिरची,पनीर / टोफू टॉस करून केलेला साल्सा ,सॉस त्यावर खूप सारे चीज किसलेले आणि वर आवाकाडो चटणी . मस्त पोटभरीचा प्रकार.

Taco bell हा फ्रँकी सारखा प्रकार..

एंचीलाडा.Tortilo नामक पोळी सारखा प्रकार मिळतो, त्यात बीन्स किंवा भाजी घालून भरपूर चीज किसून आणि Ranch (मेयोनीज सारखे पातळ ) टाकून फोल्ड करून गट्टम करायचे.

Subway सारखे आउटलेट आहेत, तिथे सँडविच घेतले.

शाकाहारी एकच प्रकार मिळाला.

बर्गर शाकाहारी मिळत नाहीत.

युक्रेनियन पदार्थातील पेरोगी हा पदार्थ आपल्या करंजीच्या आकाराचा, मध्ये mash बटाटा किंवा चीज किंवा छोट्या कोबीची आंबवून केलेली भाजी भरून-- उकडून किंवा बेक्ड मिळतो. मसाले वेगळे असतात. छान होते.

इथिओपियनमध्ये जाताना मनात धास्ती होती, इथे शाकाहारी मिळेल का? पण इथे ही भरपूर प्रकार होते, vegetable platter मध्ये इंजिरा ब्रेड सोबत ४भाज्या. इंजिरा ब्रेड म्हणजे आपल्या डोश्यापेक्षा मोठा,टेफ पीठाला आंबवून बनवतात. आयीब रोल, शिरो म्हणजे काबुली चण्याची भाजी..

इथे आपल्यासारखेच बोटाने खायचे... काटे चमचे नाहीत.मनापासून आवडले ते पदार्थ...

जोर्जीयन मध्ये phkali प्लेटर म्हणजे लवाशी ब्रेड सोबत अक्रोड, गाजर, पालक आणि बीट मिश्रण... वेगळा आणि चविष्ट पदार्थ.

तैवानी मध्ये शाकाहारी असेल अशी आपल्याला कल्पना नसते. इथे एक पूर्ण शाकाहारी तैवानी रेस्टॉरंट आहे. तिथे शाकाहारी, vegan मिळतेच पण आम्ही भारतीय तिथे गेल्यावर शेफ येऊन विचारले, *vegetarian... Is onion, garlic ok?*

खूप आश्चर्य वाटले. सूप,मोमो, दोन प्रकारच्या भाज्या,(टोफू, वांगी,पालक,मुळ्याच्या चवीची एक चिल्ली सोया )दोन प्रकारचे भात... भरपूर प्रकार ऑर्डर केले, चवीने खाल्ले. तृप्त झालो. त्यांच्या प्लेट चा पोरशन जास्त असल्याने शिल्लक अन्न घरी नेले.

करिबीयन मध्ये देखील रोटी व भाजी मिळाली. 

एक दिवस मध्य आखाती देशाचे रेस्टॉरंट मध्ये - Spanakopiti (चीज and पालक dish) घेतली व फलाफल platter with yam फ्राईस...एक प्लेट दोघांना पोटभरीची होती.

  जपानी मध्ये शाकाहारी फक्त सलाड होते सोबत वसाबी sauce ते घ्यायचे किती तर काट्याने (chop stick )टोचून येईल तितकेच. मी तिखट प्रेमी म्हणून जरा जास्त घेतले, जीभपासून अन्ननलिकेपर्यंत तिथून कानापर्यंत प्रचंड जळजळ दोन मिनिटे पाणी प्यावे हेदेखील सुचलं नाही.5 मिनिटानंतर एकदम सगळी जळजळ गायब.

तिबेटी रेस्टॉरंट मध्ये शाप्ता घेतले, लसूण, टोमॅटो, मशरूम ची भाजी सोबत भात.. ह्याची चव जवळपास आपल्या भारतीय जेवणासाखी होती. 


Dessert तर मजा आहे ,खूप सारे निरनिराळ्या flavourche आइसक्रीम ,योघर्त , ब्राउनी , केक्स .


सिर्फ पेट नही दिल भी खुश करनेवाला ...अपना लजीज खाना....ये मेरी खाबुगिरी पढना अच्छा लगा?

इसलीये युही खाते रहो, खिलाते रहो...


अर्चना कुलकर्णी.

Friday, 25 August 2023

विश्वास

 विश्वास.....


अखेर तो दिवस उगवला, राजने नर्गिस ला चहाला बोलावले. खूप दिवस मनात चाललेल्या गोष्टी तिला सांगायच्या होत्या खूप काही बोलायचं होतं आणि शेवटी वळणाच्या वाटेवर असणाऱ्या चहाच्या दुकानात नेले, साधे दुकान तरी चहा अप्रतिम असतो अशी भलावण केली. नर्गिस तर बावरल्यासारखी वाटत होती. पूर्वीची उधारी दिल्याशिवाय चहा मिळणार नाही असे ऐकल्यावर राज गोंधळून गेला, पण आज दे मग मी उधारी देतो अशी गयावया करून चहा सांगितला . आज रोख दे, मागची उधारी नंतर असे म्हणत चहावाल्याने हो म्हटले. खिशात दोन आणे नसल्याने नर्गिसने दिले.चहा घेता घेता राजने आपली खरी परिस्थिती सांगितली. एकट्याच्या कमाईत

घर संसार कसे होणार? असे म्हणताच नर्गिसने एकाच्या नाही दोघांच्या कमाईत सर्व नीट होईल.

असे म्हणत खूप दिवस साठलेले मनातील प्रेम आज तिने त्याला सांगितले.. त्यानंतर शब्दांची गरज नव्हती..,.

तरीही राजचा विश्वास बसला नाही... ती म्हणाली खरंच राज मला तुझ्या सोबत आयुष्य घालवायचे आहे... एकमेकांच्या डोळ्यात जणू गुंतून गेली . आजन्म सोबत राहण्याचे विश्वासाने नाते जपण्याचे जणू एकमेकांना वचनही दिले.


अर्चना कुलकर्णी.


(राज कपूर व नर्गिस ह्यांच्या श्री 420 ह्यातील प्रसंगावर आधारित ललित )

Wednesday, 9 August 2023

पाणीपुरी

 आजकाल काय ऐकावे ते नवल . आज काय तर पाणीपुरी दिवस आहे म्हणे . असो . खाण्यासाठी जन्म आपुला . मला तर देवाने पृथ्वीवर विविध पदार्थांचा आस्वाद घ्यायलाच पाठवले आहे. भरपूर खा आणि मस्त रहा हेच आपल्या जीवनाचे ब्रीद वाक्य आहे. आज सर्दी खोकला झालाय खूप म्हणून विचारच करत होते की पाणीपुरी करू या.. मग काय रगडा तयार केला.. गोड पाणी, तिखट पाणी.... पुऱ्या केल्या.. हुश्श...

झाली एकदाची तयारी... फोटो तर काढावाच ना, शास्त्र असते ते....



Wednesday, 2 August 2023

जे वेड मजला लागले



 कल्पतरू जागतिक साहित्यिक मंच आयोजित उपक्रम...


जे वेड मजला लागले...


जे वेड मजला लागले

तुजलाही ते लागेल का?...

असे गुणगुणत श्री निघाला तर खरा.. पण प्रश्न होता हे शिवानीला विचारायचे कसे?

 शिवानी, सहा महिन्यापूर्वीच त्याच्या ऑफिसमध्ये जॉईन झालेली बंगाली मुलगी. दिसायला साधीशीच पण सालस, कामात अगदी हुशार, मितभाषी. पहाताक्षणी आवडली श्रीला. मराठी येत नाही म्हणून कमी बोलते का?की बोलायला आवडत नाही?एक ना अनेक प्रश्न श्री च्या मनात.

कामाच्या निमित्ताने हळूहळू ओळख होत होती.आवाज अगदी मधाळ, ऐकत रहावा असा श्रेया घोषाल सारखा.कामात तर अगदी हुशार. कधी कसली तक्रार नाही.

खूप फॅशन नसली तर आकर्षक पेहराव.दिवसागणिक तिच्याबद्दलची  प्रीती वाढत होती.पण तिच्या मनाचा थांगपत्ता लागत नव्हता. काल मोठा धीर करून तिला कॉफीकरिता विचारले.

आज ती भेटणार,धडधड वाढतेय. पहिल्या भेटीतच आपल्या मनीचे गुपित सांगावे का?तिला रुचेल का? कोणत्या भाषेत सांगावे? तयार होऊन शीळ घालत श्री बाहेर पडला. 'जे वेड मजला लागले.'  फ्लोरिस्ट कडून लाल गुलाबाचे फूल घेऊन कॉफी हाऊस कडे निघाला. बहरलेल्या गुलमोहराच्या झाडाखाली शिवानी पाठमोरी उभी दिसली. पटकन पुढे जावून गुलाब तिच्या केसात माळला.. शब्द आपोआप आले, I love you.. शिवानीने लाजून होकार दर्शवला...


अर्चना कुलकर्णी..

Wednesday, 26 July 2023

थंडर... माझे पिल्लू




थंडर माझे पिल्लू असे मी आता म्हणते पण तो घरात आणला माझ्या धाकट्या मुलाच्या आग्रहाखातर.. अगदी छोटू दोन महिन्याचे पिल्लू. मी तर घाबरत होते, आणि सांगितलं होते तेंव्हा की मी फक्त त्याचे जेवण बनवून देईन. बाकी सर्व तुम्ही करायचे. धाकटा नितीश बाळाचे करावे त्या प्रेमाने त्याचे शू शी पुसणे, त्याला योग्य वेळेस बाथरूम मध्ये नेणे, फिरायला घेऊन जाणे सर्व करत होता. अतिशय खेळकर...

गोंडस मुलं सगळ्यांनाच आवडतात.तसेच त्याचे झाले,त्यांचं रुसणं, घरभर धावणं, आपल्या जवळ लाड करून घ्यायला येणे हे सगळं मला आनंददायी वाटू लागले.मी बाहेर गेले की लगेचच त्याचे वाट बघणे सुरू, गच्चीवर येऊन बसायचा.

माझ्या स्कूटरचा आवाज ऐकला की धावत कौलवर येई. पडेल की काय असे वाटे. फार वेळ सगळे घराबाहेर असले की चिडायचा आणि मग चादरी ओढून काढ, सोफ्यावर उड्या, कुठे कागद फाड, अशा खोड्या सुरू...लहानाचा मोठा होत होता, आता आम्हाला उशीर झाला की एका कोपऱ्यात जावून बसे, हाक मारली तरी बघणार नाही. मग जवळ जावून लाड करावे, सॉरी म्हणावे, तेंव्हा भुंकून जणू विचारी का उशीर केलात, मी कंटाळलो ना!

 अतिशय प्रेमळ स्वभावाचा होता. कधी कोणावर ओरडत नसे. परंतु कोणी अनोळखी आले की वास घेऊन बघेल, त्या व्यक्तीला गोल फेरी मारून त्यांच्या तोंडाकडे बघेल.. ती व्यक्ति हसली की त्याचे लाड करावे असे वाटे.जर शांत उभी असेल तर थंडर देखील जागेवर शांत जावून बसायचा.

24 जून त्याचा वाढदिवस आम्ही अगदी केक कापून साजरा करत असू... 

लहान मुलांना थंडरशी खेळायला खूप आवडे, घरी येऊन खेळत त्याला ही मजा येई. एकदा एक दोन अडीच वर्षाचा मुलगा त्याच्या पाठीवर बसला व कान ओढले. तरी तो ओरडला नाही. मुलाला बाजूला केल्यावर हा त्याच्याजवळ जावून उभा राहीला.

गाडीतून फिरायला आवडे. आमची तयारी सुरू झाली की ह्याची दाराजवळ जावून बसे.  खिडकीतून थोडा वेळ बाहेर बघ मग शांत झोप... गाडी थांबली की टूणकण बाहेर उडी कधी मारतो असे व्हायचे त्याला.. प्रवासात कधीच इडली व icecream त्याचे प्रचंड आवडते पदार्थ... Weak point च म्हणा न.. आम्ही खाताना तो अगदी बघत राही, आमचे झाले की लगेच भुंकून त्याची मागणी.. Icecream तर चाटूनपुसून.

करोनाकाळात शेजारी म्हणत प्राण्यांमुळे कोरोना होतो, तुम्ही सांभाळा. नाहीतर सरळ सोडून द्या, आपले मूल म्हणून सांभाळलं त्याला असे सोडून द्यायचे? सरळ सांगायची अशा अफवा पसरवू नका आणि आमच्या घरी तुम्ही येतं नाहीत, तुम्हाला तर काळजी नाही. Touch wood दोन्ही करोना लाटेत आम्हाला दोघांनाही करोना झाला नाही, त्याला जवळपास च फिरवून आणत असू. दोन्ही मुले परदेशीं गेल्यावर तो कायम माझ्या मागे मागे, मी जिथे, तिथे तो...

एकदा त्याला कानाने कमी ऐकु लागले, दोन तीन दिवसात माझ्या लक्षात आले. Dr कडे घेऊन गेलो, तो शांतच होता ना कसली चिडचिड ना वेदनेने ओरडणे... Dr नी तपासून म्हटले थोडे इन्फेकशन आहे, दुखत तर असणार.पण तो तर शांत आहे

तुम्हाला कसे कळले की कानाचा त्रास आहे?

मी म्हटले अहो dr ते माझे पिल्लू आहे, त्याने न सांगताच मला कळले पाहिजे...5 इंजेकशन चा कोर्स केला आणि त्याला बरे वाटले.

असा माझा थंडर चौदा वर्षे आमच्याकडे होता. दोन्ही मुलांइतके त्याच्यावर प्रेम केले.

शेवटचे आठ दिवस मात्र त्याला खूप त्रास झाला. डॉक्टर उपचार करत होते पण उपयोग झाला नाही.दुर्दैवाने माझ्या थंडूचे 15/12/2021 रोजी दुःखद निधन झाले.

आज ही कोणी कुत्रा दिसला की त्याचेच नावं ओठावर येते.


अर्चना कुलकर्णी.

 

Sunday, 2 July 2023

येऊ कशी मी वारीला

 येऊ कशी तशी मी वारीला...


अवंदाच झालं लगीन माझं,

सासू म्हणेल कुठं चालली फिरायला,

अन धन्याचा जीव नाही लागायला 

येऊ कशी तशी मी वारीला... हो...

मी आता तरी कशी येऊ वारीला,

पोरगं हाय माझं दहावीला 

चांगलचून्गल द्यावं त्याला खायाला 

तवाच चांगलं मार्क पडतील त्याला 

येऊ कशी तशी मी वारीला...हो...

 लेक माझी येणार आहे माहेरपणाला. 

चोळी बांगडी कापड, शिदोरी लागते द्यायाला ..

माझ्या बिगर आहे का कुणी घरात करायला.? 

येऊ कशी तशी मी वारीला.... 

सून आहे पोटूशी तिला काय पाहिजे नको का बघायला. 

चार बाया बोलावायच्या डोहाळजेवणाला. 

समंदं करायचं म्हंजी सुरू केली आहे मी कामाला... 

येऊ कशी तशी मी वारीला..... 


आजच आलाय भाच्चा गावी भेटायला मामाला. 

मसालेदार रांधून घालावं  त्यास्नी खायाला. 

नाही तर ननंदबाई लागतील  कावायला. 

येऊ कशी तशी मी वारीला.. 


घरधन्यास्नी बर वाटत नाही 

लयी तरास त्यांच्या जीवाला. 

दवा पाणी द्यायला लागे वेळच्या वेळेला. 

म्याच हाय त्यांची सोबत संगतीला सेवा करायला.. 

येऊ कशी तशी मी वारीला हो....

पोरांनी काढलयं आमच घरच समदच रंगकामाला . 

गडी माणसं येतील कामाला,

मी हवी इथं चहापाणी द्यायला. 

वारीला जाऊ का मी अस कस विचारु पोराला?

येऊ कशी तशी मी वारीला.. हो...


 विठूराया धाडे सांगावा जनाबाईला 

येऊ नका तुम्ही वारीला,

तरी मीच येईन तुमच्या संगतीला. 

 मी जाणतो जनाबाई तुमच्या साऱ्या अडचणीला!


 

          सौ.अर्चना कुलकर्णी 

Friday, 16 June 2023

मिशन क्रिक फार्मर्स मार्केट

 नेहमी मुलांकडून फार्मर्स मार्केट चे कौतुक ऐकून होते. Kelowna (BC, कॅनडा ) इथे नितीश (धाकटा ) म्हणाला आपण आज फार्मर्स मार्केट ला जाऊ या.. डोळ्यासमोर दादर भाजी मार्केट न येता नाशिक चे मार्केट यार्ड आले... शेतकरी भाज्या घेऊन येतात, त्याचा लिलाव होऊन मोठे व्यापारी मध्यम व्यापाऱ्यांना विकतात... हिरव्या पालेभाज्या, कोथिंबीरीचे गड्डे डोळ्यासमोर नाचले....

इथे तसें काहीच नाही... मिरची, कोथिंबीर, कढीपत्ता ह्याचा झणझणीत वास... अहं हं तसा अनुभव  इथल्या farmers market शेतकऱ्यांचा ताज्या भाजी मार्केटमध्ये मिळाला नाही .सगळ्या भाज्या शिस्तीत छोट्या खोक्यात, मध्यम टोपलीत किंवा बेतशीर लांकडी पट्टयांच्या बादलीत भरून ठेवलेल्या त्यांला किंमतीचे लेबल लावलेले. अख्खे खोके /टोपली / बादली खरेदी करायची . इथे ना भाजी कमीजास्त घेणे , ना भावात घासाघीस.सगळा हिशोब म्हणजे वजन पाऊंड मध्ये... त्याचे रुपयात मूल्य करायचे ठरवले तर काहीच खरेदी करता येणार नाही...भेडीचे नाक मोडा, दुध्यांत नख टोचून बघा,गरगरीत वांगी मऊघट्ट परत चांचपून बघा याचा आनंद न घेताच गुपचुप भाज्या खरेदी केल्या. काय वेगळे तर झुकीनी खरेदी केली, बॉक्सभर...

        इथल्या भाजी मंडईत कमालीची स्वच्छता,शांत वातावरण ,कांही राखीव जागेत खरेदीदारांचे क्षुधाशांतीसाठी ताज्या खाद्य पदार्थांचे व चहाकॉफीचे स्टॉल, बसायला छान टेबलखुर्च्या मांडलेल्या.लहान लहान स्टॉल्स् ,छोटे मोठे कपडे, दागिने, सुगंधी मेणबत्त्या,क्रोकरी, फुलझाडे, बगिचा सजावटीसाठी रंगवलेले दगड,धातुच्या कलाकृती ठेवलेल्या .

ह्या सोबत एक माणूस  गाऊन मनोरंजन करत होता, समोर खुर्च्यावर प्रेक्षक माना डोलवत तर कांही नाचून साथही देत होते असे आजवर न बघितलेले दृश्य या भाजी मंडईत अनुभवायला मिळाले.

   


*झुकीनी राईस

 यासाठी मोकळा भात हवा किंवा शिळा मोकळा भातपण चालेल.तेल / तुपावर मोहरी,कढिपत्ता, सुकी लाल मिरची,उडीद डाळ परतवून घ्या मग झुकीनी किस व आले किस टाकून मीठ टाकून ढवळून झांकून किसाला वाफ आणून मऊ करायचे मग त्यांत मोकळा भात ,ताजा नारळ चव,कोथिंबीर टाकून कांट्याने अलगद सर्व एकत्र करा थोडावेळ परत वाफ आणून आस्वाद घेतला....

Wednesday, 15 March 2023

माझ्या अस्तित्वाच्या खुणा

 *माझ्या अस्तित्वाच्या खुणा*


माझ्या अस्तित्वाच्या खुणा

घरभर पसरलेल्या आहेत

प्रत्येक वस्तूत त्या असतील,

स्वयंपाक घरातल्या प्रत्येक भांड्यावर

माझं अस्तित्व असेल

स्वयंपाक घराचा कोपरा न् कोपरा

माझ्या अस्तित्वानी भारलेला असेल..

घरातली प्रत्येक खोली

जिथे जिथे माझ्या हाताचा स्पर्श झालेला

तिथे माझे अस्तित्व आहे...

अंगणात वृंदावनात डोलणारी

माझी तुळस

रोज तिला पाणी घालते,

तिथे सुध्दा माझ्या अस्तित्व 

अंगणात मी लावलेली झाडं

त्यांना आंजारताना,गोंजारताना

माझ अस्तित्व जाणवतं त्यांना

माझ्या स्पर्शाने टवटवीत होतात ती...

आणि ज्याच्यासाठी मी माझं

अस्तित्व विसरले,

ज्याला स्वतःचे अस्तित्व निर्माण

करण्यासाठी मी झटले

त्याला माझे अस्तित्वच मान्य नाही.

एक दिवस असा येईल

माझे अस्तित्व जाणवेल तुला

प्रत्तेक क्षणाला

पण तेव्हा मात्र मी दूर निघून गेलेली असेन

कधीही माझ्या अस्तित्वाची

जाणीव करून न देण्यासाठी!


अर्चना कुलकर्णी

15/04/2023